Wiedza

Odwodnienia dróg i ulic – ogólny zarys problematyki

Projektowanie powierzchni komunikacyjnych musi uwzględniać kwestie związane z prawidłowym odwodnieniem. Ma to na celu ochronę zarówno wszystkich obiektów pasa drogi, jak też zapewnienie bezpieczeństwa użytkowników. Odwodnienia dróg to szerokie spektrum zagadnień, łączące w sobie elementy budownictwa drogowego oraz inżynierii środowiska.

 

Podstawowe zadania systemu odwodnienia:

  • skuteczne odprowadzanie wody opadowej w obrębie pasa drogi, ograniczające w maksymalnym stopniu jej ilość przedostającą się na nawierzchnię;
  • skuteczne odprowadzenie wody opadowej z nawierzchni oraz podłoża drogi, celem zminimalizowania poślizgu pojazdów oraz erozji;
  • ustabilizowanie zwierciadła wód gruntowych na odpowiednim poziomie;
  • drenaż skarp i terenów osuwiskowych, celem zniwelowania wpływu erozji;
  • zgodność z wymogami ochrony wód (odprowadzona woda musi zostać przefiltrowana, zanim przeniknie do środowiska).

 

Główne elementy systemu odwodnienia:

  • odwodnienie powierzchniowe pasa drogowego i przyległego terenu;
  • odwodnienie wgłębne w ramach drenażu płytkiego, odprowadzające wodę z warstw: podbudowy, mrozoochronnej, odsączającej i wzmacniającej;
  • odwodnienie wgłębne w ramach drenażu głębokiego, obniżające poziom wód gruntowych w obrębie korony drogi;
  • instalacja kanalizacji burzowej;
  • urządzenia retencyjne i oczyszczające wody opadowe.

 

 

Zagadnienia obliczeniowe związane z efektywnością systemu odwodnienia

Obliczanie wielkości spływów ze zlewni pozwala określić, jaką wydajnością przejęcia i odprowadzenia wody opadowej musi dysponować system odwodnienia na danym odcinku pasa drogi. W tym celu bierze się pod uwagę następujące parametry:

 

  • prawdopodobieństwo wystąpienia opadu na danym obszarze;
  • czas trwania deszczu;
  • natężenie deszczu miarodajnego, czyli takiego, którego czas trwania jest równy czasowi spływu wody z najodleglejszego punktu zlewni drogowej do obliczeniowego przekroju odwodnienia powierzchniowego;
  • powierzchnia zlewni cząstkowych;
  • współczynnik spływu (obliczany dla powierzchni występujących w projekcie);
  • współczynnik opóźnienia spływu (różny dla różnych metod obliczania spływów).

 

Urządzenia wchodzące w skład systemów odwodnienia powierzchniowego ulic i powierzchni komunikacyjnych:

  • muldy przydrożne,
  • rowy trójkątne,
  • rowy opływowe,
  • rowy trapezowe,
  • rowy stokowe,
  • ścieki drogowe,
  • bystrotoki i kaskady.

 

Normy regulują szczegółowo takie parametry, jak: szerokość, głębokość, kształt przekroju poprzecznego, poziom dna, pochylenie skarp, spadek podłużny oraz rodzaj zastosowanych urządzeń dla danej klasy drogi.

 

Urządzenia wchodzące w skład systemów odwodnienia powierzchniowego dróg;

  • ścieki przykrawężnikowe,
  • ścieki międzyjezdniowe,
  • ścieki skrzynkowe,
  • ścieki szczelinowe,
  • wpusty deszczowe z nasadami jednospadowymi,
  • wpusty deszczowe z nasadami muldowymi,
  • wpusty deszczowe z nasadami z wlewem bocznym,
  • wpusty deszczowe z nasadami kombinowanymi.

 

 

Odwodnienia wgłębne

Głównym celem odwodnień wgłębnych jest odprowadzanie wody z poziomu przemarzania gruntu, bezpośrednio pod nawierzchnią oraz elementami pasa drogi. Ponadto tego typu zabiegi regulują poziom wód gruntowych pod obiektami drogowymi, co korzystnie wpływa na trwałość obiektów. Wyróżniamy:

 

  • drenaż głęboki – zakładany poniżej poziomu przemarzania gruntu;
  • drenaż płytki – jako warstwa filtracyjna na naturalnym podłożu (zatrzymuje podciąganie kapilarne, a także wodę przedostającą się do wierzchniej warstwy konstrukcji).

 

Opisane wyżej zagadnienia stanowią zaledwie trzon rozległej dziedziny, jaką jest odwodnienie dróg i ulic, a ich szczegółowe opisy zawarte są w obszernych podręcznikach, dlatego powyższe informacje należy traktować przede wszystkim, jako hasła naprowadzające.

Kategorie